| عدد نمایندهی کمیت است و میتوان آن را به روشهای مختلف تجزیه و نمایش کرد. | فهمیدن اینکه عدد فقط «اسمِ یک عدد» نیست، بلکه روشی برای فکر کردن به مقدار و ساختار آن است (مثلاً تجزیه به دهگان و یکان). | دبستان تا راهنمایی (تقریباً پایه ۱–۸) – ریاضی | بریتیشکلمبیا: Big Ideas ریاضی K–3 (Number represents and describes quantity) (UBC Blogs)؛ انتاریو: «big ideas of mathematics» در برنامهی ریاضی (Ontario Ministry of Education) |
| الگوها و روابط به ما کمک میکنند نظم و قاعدهمندی جهان را ببینیم و تعمیم بدهیم. | «الگو» از دنبالهی عددی تا چرخهی فصلها و موتیفهای هنری، به دانشآموز کمک میکند قانونمندیها را کشف و تعمیم دهد. | همهی پایهها؛ ریاضی، علوم، هنر | BC: «We use patterns to represent identified regularities…» در Big Ideas ریاضی K–3 (UBC Blogs)؛ انتاریو: تأکید بر big ideas برای دیدن روابط در ریاضی (Ontario Ministry of Education) |
| تغییر، چرخه و تداوم؛ بعضی چیزها تغییر میکنند و بعضی ویژگیها در طول زمان پایدار میمانند. | نگاه به تاریخ و طبیعت بهعنوان روندهایی که هم تغییر دارند هم تداوم؛ مثلاً دگرگونی اقلیم، یا تغییر شکل جوامع در عین حفظ برخی ساختارها. | علوم و مطالعات اجتماعی K–۱۲ | BC Science K–3: «Daily and seasonal changes affect all living things.» (UBC Blogs)؛ انتاریو Science & Technology: fundamental concept «Change and continuity» که با big ideas در هر پایه بیان میشود (cdnsm5-ss21.sharpschool.com)؛ انتاریو Social Studies: مفاهیم تفکر تاریخی continuity and change (EduGAINs Home) |
| سیستمها و برهمکنشها؛ بخشهای یک سیستم روی هم اثر میگذارند و کلِ جدیدی میسازند. | از بدن انسان و اکوسیستم تا اقتصاد و اینترنت؛ همه شبکهای از اجزاست که با هم کار میکنند و رفتار کل را شکل میدهند. | علوم، فناوری، جغرافیا – پایه ۴–۱۲ | انتاریو Science: fundamental concept «Systems and interactions» که big ideas هر پایه بُعدهایش را توضیح میدهند (DCP)؛ گزارشهای «Big Ideas of Science» بینالمللی (interacademies.org) |
| کنشهای محلی، پیامدهای جهانی دارند و برعکس. | آنچه در یک شهر، مدرسه یا خانواده انجام میدهیم میتواند بر محیطزیست، اقتصاد و فرهنگ جهانی اثر بگذارد و بالعکس. | مطالعات اجتماعی / جغرافیا، تقریباً پایه ۲ به بالا | BC Social Studies Grade 2 Big Idea: «Local actions have global consequences, and global actions have local consequences.» (UBC Blogs)؛ انتاریو Social Studies: ارتباط مردم و محیطها، و پیوندهای جهانی (EduGAINs Home) |
| هویت، فرهنگ و تنوع؛ اینکه «کی هستیم» با داستانها، سنتها و روابطمان شکل میگیرد. | دانشآموز میبیند هویت شخصی و جمعی او (قومیت، زبان، جنسیت، تاریخ محلی) چگونه شکل میگیرد و چرا احترام به تنوع مهم است. | زبان، مطالعات اجتماعی، هنر – K–۱۲ | BC ELA K–3 Big Ideas: «Stories and traditions about ourselves and our families reflect who we are and where we are from.» (UBC Blogs)؛ BC Social Studies: حقوق، نقشها و مسئولیتها، هویت و جامعه (UBC Blogs)؛ انتاریو Social Studies: strand «Heritage and Identity» همراه با big ideas (EduGAINs Home)؛ نیوزیلند: Social sciences در NZC با محور «people, places, identities» (newzealandcurriculum.tahurangi.education.govt.nz) |
| داستانها و زبان به ما کمک میکنند خود، دیگران و جهان را بفهمیم. | سواد خواندن/نوشتن فقط مهارت فنی نیست؛ یعنی استفاده از متن برای ساختن معنا، همدلی و ارتباط با جهان. | زبان (ELA)، هنر، علوم انسانی – K–۱۲ | BC ELA (چند پایه): «Language and stories can be a source of creativity and joy» و «Exploring stories and other texts helps us understand ourselves and make connections to others and to the world.» (UBC Blogs) |
| رفاه(well-being) نتیجهٔ تعامل جسم، ذهن، احساس و روابط اجتماعی است. | سلامت فقط «بدون بیماری بودن» نیست، بلکه تعادل بین بدن، ذهن، احساس و ارتباط با دیگران است که نیاز به آگاهی و مهارت دارد. | تربیت بدنی و سلامت، مشاوره مدرسه – K–۱۲ | BC Physical & Health Education: Good health comprises physical, mental, and emotional well-being. (UBC Blogs)؛ نیوزیلند Health & PE: big ideas «well-being», «determinants of health», «resilience» و «health promotion» (Senior Secondary) |
| پایداری و سرپرستی(sustainability & stewardship): انسانها در قبال زمین و منابع آن مسئولاند. | از مصرف آب و انرژی تا شهرسازی و طراحی محصول؛ دانشآموز یاد میگیرد تصمیمهایش باید آیندهٔ زمین و نسلهای بعدی را در نظر بگیرد. | علوم، مطالعات اجتماعی، طراحی و فناوری – تقریباً همهٔ پایهها | BC ADST Grade 9 Big Idea: «Social, ethical, and sustainability considerations impact design.» (B.C. Curriculum)؛ انتاریو Science: fundamental concept «Sustainability and stewardship» که در big ideas هر پایه باز میشود (DCP)؛ نیوزیلند Health/Home Economics: big ideas «sustainability» و «social justice» (Senior Secondary) |
| ساختار و کارکرد(Structure and Function) به هم وابستهاند. | شکل و سازمان یک چیز (از سلول و اندام بدن تا پل و موتور) با کاری که انجام میدهد بهطور عمیق مرتبط است؛ تغییر ساختار، کارکرد را عوض میکند. | علوم، فناوری، زیستشناسی، مهندسی – معمولاً ۴–۱۲ | انتاریو Science: fundamental concept «Structure and function» تعریفشده و big ideas هر پایه وجوه آن را پوشش میدهند (DCP)؛ «Big Ideas of Science» بینالمللی نیز همین محور را دارد (interacademies.org) |
| دانش بر پایهٔ شواهد، پرسشگری و تفکر انتقادی ساخته میشود. | دانشآموز یاد میگیرد «چرا» و «از کجا میدانیم؟» مهم است؛ یعنی منبع، شواهد و استدلال را بررسی کند، نه فقط حفظِ جواب. | علوم، مطالعات اجتماعی، سواد رسانهای – ۳–۱۲ | انتاریو Science & Technology: یادگیری big ideas از طریق inquiry و problem-solving و اتصال به جهان واقعی (cdnsm5-ss21.sharpschool.com)؛ انتاریو Social Studies: مفاهیم تفکر تاریخی/جغرافیایی مثل evidence، cause & consequence، perspectives که با big ideas پیوند دارند (EduGAINs Home)؛ گزارش «Principles and Big Ideas of Science Education» روی نقش شواهد تأکید میکند (interacademies.org) |
| عدالت اجتماعی، حقوق و مسئولیتهای شهروندی. | فهم اینکه چه حقوقی داریم، چه مسئولیتهایی نسبت به دیگران و ساختارهای قدرت؛ و چگونه میتوانیم برای جامعه عادلانهتر اقدام کنیم. | مطالعات اجتماعی، مدنی، سلامت – ۴–۱۲ | BC Social Studies: «Rights, roles, and responsibilities shape our identity and help us build healthy relationships and communities.» (UBC Blogs)؛ انتاریو Social Studies: big ideas پیوندخورده با مفاهیم شهروندی و عدالت اجتماعی (EduGAINs Home)؛ نیوزیلند Health & PE: big ideas «social justice» و «health promotion – taking action» (Senior Secondary) |
| ماده و انرژی جهان را میسازند و میتوانند شکلهای خود را تغییر دهند اما از بین نمیروند. | یک چارچوب واحد برای فهم گرما، حرکت، الکتریسیته، واکنشهای شیمیایی و حتی زیستشناسی؛ همه را میتوان با ماده و انرژی توضیح داد. | علوم (فیزیک، شیمی، علوم عمومی) – تقریباً ۴–۱۲ | مجموعهٔ بینالمللی «Big Ideas of Science» (Harlen و همکاران) ایدههایی مثل «همهٔ مواد از ذرات کوچک تشکیل شدهاند» و «انرژی نمیتواند ایجاد یا نابود شود، فقط تغییر شکل میدهد» را بهعنوان big ideas مطرح میکند (interacademies.org)؛ انتاریو Science big ideas این مفاهیم را در واحدهای Matter & Energy میگنجاند (KC User Content) |
